Debaty sejmoweXX Kadencja

Interpelacja w sprawie bardzo trudnej sytuacji spółek wodnych, powołanych w celu utrzymywania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych oraz najważniejszych zagrożeń dla ich dalszego funkcjonowania

   Szanowny Panie Ministrze! Sytuacja spółek wodnych, powołanych do utrzymywania i konserwacji urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, jest obecnie bardzo trudna, a w niedalekiej przyszłości może być dramatyczna. Na przestrzeni ostatnich lat wiele spółek zostało rozwiązanych lub zaprzestało działalności, co w konsekwencji spowodowało, że wiele rowów melioracyjnych i sieci drenarskich w ogóle nie jest konserwowanych. Prowadzi to do bardzo szybkiej ich dewastacji. Zagraża to prawidłowemu funkcjonowaniu rolnictwa, a także jest ogromnym marnotrawstwem, ponieważ budowane były przy ogromnym wsparciu środków publicznych. Oprócz trudnej sytuacji w rolnictwie bardzo ważnym (a moim zdaniem ważniejszym) powodem tego stanu są złe rozwiązania prawne, które utrudniają lub uniemożliwiają funkcjonowanie spółek. A są takie, które zagrażają ich funkcjonowaniu w ogóle. Jest to tym bardziej dziwne, że Polska już w okresie międzywojennym miała dobre prawo pozwalające na bardzo dobre funkcjonowanie spółek wodnych. Wystarczyłoby tylko wrócić do tych rozwiązań. Mając na uwadze wagę problemu, prawdopodobnie dotyczącego całego kraju, a nie tylko Podkarpacia, przedstawiam Panu Ministrowi najważniejsze problemy zagrożenia w oparciu o wnioski Walnego Zgromadzenia Rejonowego Związku Spółek Wodnych w Krośnie:    1. Dochody spółek wodnych i ich związków przeznaczonych na cele statutowe w świetle ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. (nowelizacja z dnia 18 listopada 2004 r.) o podatku od osób prawnych (Dz.U. Nr 54, poz. 654).    Z dniem 1 stycznia 2007 r. wg powyższej ustawy zostanie wprowadzony podatek 19% od składek za spółkę wodną. Ustawa Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r. (Dz.U. Nr 115, poz. 1229, art. 164, nowelizacja z 18 listopada 2004 r. Dz.U. Nr 239, poz. 2019, art. 164) mówi: ˝Spółki wodne oraz ich związki są formami organizacyjnymi, które nie działają w celu osiągnięcia zysku, zrzeszają osoby fizyczne lub prawne i mają na celu zaspokojenie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. Innymi słowy, spółki wodne zostały powołane do konserwacji i utrzymania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych (rowy melioracyjne, konserwacja sieci drenarskich i inne). Składki melioracyjne są przeznaczone tylko i wyłącznie na utrzymanie i konserwację urządzeń melioracyjnych. Rejonowy Związek Spółek Wodnych w Krośnie, zrzeszający poszczególne spółki wodne, nie jest przedsiębiorstwem, działa tylko w oparciu o wpis do katastru wodnego. Tym samym zastosowanie ustawy o podatku od osób prawnych jest błędne. Wprowadzenie powyższego podatku doprowadzi do upadłości spółek wodnych na terenie całej Polski.    2. Egzekwowanie składek melioracyjnych od osób i instytucji odnoszących korzyści z urządzeń spółki wodnej (rowy melioracyjne, sieć drenarska), a nie są członkami spółki w myśl ustawy Prawo wodne z 18 lipca 2001 r. (Dz.U. Nr 115, poz. 1229, art. 171, nowelizacja z 18 listopada 2004 r., Dz.U. Nr 239, poz. 2019, art. 171).    Problem dotyczy lasów państwowych, powiatowych (i innych) zarządów dróg oraz osób (lub instytucji) posiadających grunty poza obszarem zmeliorowanym (konkurencyjnym), szczególnie będące na wzniesieniach. Wody z powyższych gruntów spływają na tereny zmeliorowane i są odbierane przez urządzenia spółki (szczególnie z rowów melioracyjnych), a nie ponoszą kosztów utrzymania tych urządzeń. Zapis ten jest krzywdzący dla członków spółki wodnej, gdyż tylko oni są obciążeni kosztami.    3. Brak informowania administratora gruntów zmeliorowanych, tj. Rejonowego Związku Spółek Wodnych w Krośnie (i innych związków lub spółki), o zmianie właściciela działki. Istnieje celowość nałożenia na urzędy (w tym na notariuszy) obowiązku informowania RZSW w Krośnie (lub spółek) o zaistniałych zmianach.    W oparciu o rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. (Dz.U. z dnia 2 maja 2001 r., Nr 38, poz. 454, art. 49) starosta o dokonanych zmianach nie zawiadamia administratora gruntów zmeliorowanych, tj. Rejonowego Związku Spółek Wodnych w Krośnie. Za konieczne uważam dokonanie zmian w powyższej ustawie, zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz.U. Nr 101, poz. 926), w myśl której należy je wykorzystywać i przetwarzać tylko w celach działalności statutowej spółki.    4. Dotacje do melioracji wodnych szczegółowych z Funduszu Sektorowego Programu Operacyjnego Działanie 2.5 (Gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi).    W ramach niniejszego projektu mogą być wspierane projekty z zakresu melioracji szczegółowych. Wspierana może być zatem budowa lub modernizacja (konserwacja) urządzeń melioracyjnych, w tym: rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie, rurociągi o średnicy poniżej 0,6 m (naprawy, modernizacja, konserwacja sieci drenarskich), inne. Problematycznie przedstawia się wysokość kosztorysu inwestorskiego (min. 120 tys. zł), co przy wymaganym 20-procentowym wkładzie własnym spółki wodnej jest niemożliwe do zrealizowania. Na dzień dzisiejszy żadna spółka wodna z województwa podkarpackiego nie otrzymała dotacji z powyższego działania. Za celowe uważam obniżenie wartości minimalnej kosztorysu inwestorskiego do około 70 tys. Jest to wysokość do zaakceptowania przez budżety wielu spółek wodnych.    Bardzo proszę Pana Ministra o informację, czy ministerstwo rolnictwa podziela podniesione w interpelacji zagrożenia w funkcjonowaniu spółek wodnych oraz czy i jakie działania podejmuje w celu wyeliminowania tych zagrożeń i utrudnień?    Z poważaniem    Poseł Marian Daszyk    Sanok, dnia 22 czerwca 2006 r.